ناشـر اندیشـه های نویسـنده گان و روشـنفکران افغانسـتان

 

شماره دهم سال سوم عقرب 1384 / اکتوبر 2005

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سـرمقاله

 

مقدمه ای بر چگونگی تحول تاريخ در خاور زمين

داکتر اکرم عثمان

 · شـرق و غرب در تکامل تاریخی خود از دو راه جداگانه رفته اند.
· بعضاً با تغییر اوضاع سـیاسی ـ اجتماعی کشـور ها در کتب تاریخ آنها نیز تجدید نظر به عمل می آید و دورهء جدیدی از بازنویسـی تاریخ! آغاز میگردد.
· وظیفهء عمدهء مؤرخ نه تنها تثبیت درجهء وثوق و اعتبار معلومات و شـواهد تاریخی اسـت بلکه او باید فاکتهای تاریخی را در قالب یک تیوری بریزد

 

ميهن واقعی و مشترک ما، يک ميهن فرهنگی است
گفتگوی نشريهء « نی » با دکتر علی ميرفطروس:!

· من فکر می کنم که باید بین « مرزهای سـیاسی » و « مرزهای فرهنگی »، تفاوت قائل شـویم.
· این میهن مشـترک فرهنگی، میراث نیاکان سـرفراز ما اسـت. بحث در این نیسـت که فلان شـاعر، رومی اسـت یا بلخی و بخارائی و آذری و شـیرازی، بلکه مهم اینسـت که ما - بعنوان میراث خوران این گذشـتهء فرهنگی- برای غنا و گسـترش این میهن مشـترک فرهنگی چه کاری کرده و می کنیم؟

 

نعرهء های و هوی من

نوشـتهء پرتو نادری

در کنار دجله
چون کاروان سـلطان العلما از نيشـابور به مرز بغداد رسـيد، نگهبانان در کنار دجله راه بر کاروان بسـتند و پرسـیدند که شـما کسـتید و از کجا می آييد؟
روایت اسـت که سـلطان العلما سـر از عماری به در آورد و در پرسـش نگهبانان پاسـخ داد
:

 

رجال و رويداد های تاريخی افغانستان
 مختار الدوله شير محمد خان باميزائی و مخالفت او با شجاع

نوشـته احمد علی کهزاد

در میان بامیزائی ها شـیرمحمد خان مختارالدوله، وزیر شـاه شـجاع شهرت زیاد دارد، علت آن هم بیشـتر کفایت این مرد مقتدر بود که با دسـتیاری برادران و پسـران خود از عهدهء انجام کار های خطیر می بر آمد.
مختارالدوله و افراد خاندان او به علت نفوذی که در خود احسـاس می نمودند مخصوصاً بعد از فتح کشـمیر هوای خود سـری در سـر داشـتند و بعضی اوقات این هوا به هوس های خارج از اندازه منتهی می شـد و ایشـان را از راه های صحیح منصرف می کرد، چنانچه [ چنانکه ] شـرح حال اکثر آنها خالی از نقاط ضعیف نیسـت. خود مختارالدوله بعد از اینکه چندی وزیر شـاه شـجاع بود به حیث دشمن درمیدان جنگ با شـاه مقابل شـد وبه قتل رسـید.

 

آيا او را ديده ايد؟"  قسـمت پنجم
انتشارات عفو بين الملل بخشهلند
 زنان و فقر

برگرداننده به دری: جمیله پلوشـه

زنـان در نتيجهء اثرات نامطلوب جهـانی شـدن " Globalisering " 1 بطور جدی به حاشـيه جامعه رانده می‌شــونـد. برای زنـان که در فـقر بسـر می برند خیلی ها دشـوار و حتا نا ممکن اسـت که بتوانند خود را از زير بار شـرايطی که در آن مورد ضرب و شـتم قرار می گيرند برهانند و جای امنی بيابند و در نهايت در برابر ارگانهای قضايی از حق داوری عادلانه برخوردار شـوند و مورد داوری سـالم قرار گيرند. بطور کل فـقر و بـيسـوادی چانس و امکان مبارزه را در جهت تحـولات در زندگی بطور جدی نابرابر و حتا ناممکن می ‌سـازد.

 

صفحاتی از تاریخ:

عملیات « ایاکس »
قسمت چهارم
اعتقادات طبقاتی مصدق بمثابهء انعکاس دهنده خواسـتهای بورژوازی ملی و زمین داران بزرگ که با رشـته های مسـتحکم با رژیم شـاهی گره خورده بودند، برای او اجازه نداد تا در مبارزه به خاطر اسـتقلال مردم ایران به اتحاد با جنبش توده ای دموکراتیک حاضر شـود.

 

 

ما و امريکا
از نخستين تماس تا نخستين پايگاه

از کتاب افغانستان در آتش نفت                                     نوشته خواجه بشير احمد انصاری
 با وجود دوری میان افغانسـتان و ایالات متحده امریکا، دولت مسـتقل افغانسـتان از همان سـالهای اول اسـتقلال خویش در تلاش برقراری روابط سـیاسی با ایالات متحده امریکا برآمد و بدین وسـیله اولین تماس مقامات رسمی افغانستان با دولت امریکا هنگامی صورت گرفت که محمد ولی خان دروازی در راس هیئتی جهت اشـتراک در کنفرانس صلح جهانی وارد تاشـکند شـد

 

کاروان شـعرو ادب
زیر نظر آرام ارزوگانی

 

زيبای زير خاك خفته

رهنورد زریات

به دكتور شـاهي باي مسـتمندي

 فكر مي كنم در اواخر زمسـتان سـال 1351 بود كه آقاي خالد روشـان - معين وزارت اطلاعات و فرهنگ- مرا به دفتر شـان خواسـتند و گفتند كه به ننگرهار بروم و از آن كاوشـهاي باسـتانشـناسـيك كه در " هده " جريان داشـت، گزارشي تهيه كنم. همان روز، همراه با يك عكاس، رفتم به جلال آباد.

 

د ډيورنډ كرښه او د پاكستان ليوني خوبونه

غلام جيلاني ځواك

 د ډيورنډ كرښه تل د افغانستان اوپاكستان په اړيكو كي بنسټيز رول درلودلي دي، د كرښي دواړو خواوو افغانانو له هماغه پيل نه دا كرښه منلي نده، د اميرعبدالرحمن په وخت كي كله چي دي كرغيړني كرښي افغانستان په دوه برخو وويشه

 

محکوميت محقق نسـب از ديدگاه قانون

حامد شفايي نورمند

نشـائي تو بي بند و بي زاولانه (رودکي)          به شـهر تو گرچه گران اسـت آهن
بازداشـت، برخورد ناشـايسـت و محکوميت آقای علي محقق نسـب توسـط مراجع قضايي افغانسـتان اعتراض بسـياری از روشـنفکران افغاني را بر انگيخته اسـت و اين مسـئله يکي از موضوعات داغ چند هفته خبرهای افغانسـتان بوده و در رسـانه های خبری و نهادهای فرهنگي، سـياسي، اجتماعي افغاني و غير افغاني انعکاس داشـته و بحث چگونگی وجود آزادی بيان را در افغانسـتان مطرح سـاخته اسـت.

 

 

اسـتاد امیر محمد آواز خوانی که هـزار ها دلی را از گرفتاری های روزگار می رهاند
اسـتاد امیر محمد آواز خوانی بود که آواز
دلنشـین اش مجالس خوشی هموطنانش را گرم از شـادی و سـرور می سـاخت و با اجرای آهنگهای محلی ناب محبوب و مقبول خاطر وطندارش در هر گوشـه و کنار وطن واقع گردید
.

 

خبر ورزشی شـطرنج
 ارسالی انجینیر جمشیدی حکم بین المللی شطرنج
 
شـهر باالفورت کشـور فرانسـه در ماه جولای 2005 مهماندار مسـابقات قهرمانی جهانی شـطرنج بازان خورد سـال، نوجوانان و جوانان اناث و ذکور سـراسـر جهان، منجمله از افغانسـتان بود.از 153 کشـور شـطرنج بازان ذp_14.htmlکور و از 123 کشـور شـطرنج بازان اناث به تعداد 1500 تن بشـمول خبر نگاران ترینرها حکم های بین المللی شـطرنج فامیل های خورد سـالان و نماینده های فدراسـون های شـطرنج کشـورها منتظر آغاز ترتیب جدول مسـابقات بودند.

استفاده از مطالب نی با ذکر آدرس نی و نام نویسنده مجاز است