شماره یازدهم سال سوم قوس 1334 / نوامبر 2005

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سـرمقاله

 
 

زنان به خانه جنگ سالارا چاشنی می بخشند
 اخیراً روزنامه تایمز چاپ لندن در یکی از شـماره های خود زیر این عنوان مطلبی مفصلی نوشـته اسـت که طی، آن به سـاختار پارلمان افغانسـتان و نقش زنان در آن پرداخته اسـت.

مرور فشـرده از ببرک احسـاس 

 

بخش دوم

ریشه های نظریه شـیوهء تولید آسیایی
در پرتو چگونگی تحول تاریخ در خاور زمین
داکتر اکرم عثمان
 
در نخسـتین بخش این نوشـتار آوردیم که وجوه مشـابهت و عدم مشـابهت بین نظام های اجتماعی ـ اقتصادی در مشـرق زمین و مغرب زمین از اواسـط قرن نوزدهم تا امروز مورد اختلاف اصحاب نظریهء مادی تاریخ بوده و هنگام سـلطهء اسـتالین بر اتحاد شـوروی، عده ای از دانشـمندان دگراندیش بخاطر مخالفت با نظریهء متعارف رسـمی که مطمح نظر و عمل اسـتالین بود، مورد اذیت و آزار واقع شـدند. از همین سـبب مدت زیادی از ترس ترور اندیشـه، مجال پرداختن به بح
ث های آزاد در این باره موجود نبود.

 

نعرهء های و هوی من
نوشـته پرتو نادری
نخسـتين ديدار و نخسـتين پرسـشـها
اين که شـمس چگونه و در کجا نخسـتين بار با مولانا ديدار کرده اسـت، روايات گوناگونی وجود دارد.
افلاکی می گويد:
« روزی در ميان هنگامهء مردم در شـهر دمشـق حضرت مولانا دسـت مبارک مولانا شـمس الدين را بگرفت و فرمود:
« صراف عالم مرا درياب! تا شـمس از عالم اسـتغراق به خود آمد مولانا رفته بود.»

 

رجال و رویداد های تاریخی افغانستان
عظامحمد خان بامیزایی
نوشته احمد علی کهزاد

عطا محمد خان بامیزائی ابن شـیر محمد خان مختار الدوله وزیر شـاه شـجاع از نقطهء نظر اخلاق شـخص [ شخصیت] و رفتار اداری خود یکی از بهترین حکمرانان دولت سـدوزائی در کشـمیر بود و طول دورهء حکومت و حسـن رفتار، اسـمش را در تصانیف کشـمیری ها داخل کرده اسـت. متأسـفانه مخالفت های شـخصی و خانواده گی و اسـتخوان شـکنی هایی که طبعاً از آن تولید می شـد با حب و بغض و حسـد و کینهء شـهزاده گان و جنبه و پره ئی که هر کدام نطر به ایجابات وقت پیدا میکرد کار را بجائی رسـانید که بهترین حکمران افغانی سـر از اطاعت کشـیده و در گرد باد هوا و هوس عمومی عصر که خیر و شـر کشـور تشـخیص داده نمی شـد در کور سـاختن یکی از خدمتگاران صالح مملکت سـهیم شـد و بالاخره خود این مرد بزرگ هم محکوم به این قضای ناگوار شـد و از نعمت بینایی محروم گردید.

 

" آیا او را دیده اید؟ "
انتشـارات عفو بین المللی بخش هالند (
قسـمت های ششم و هفتم )

قسمت 6: زنانHIVايدز و  
سـيبونگليی ( نام مسـتعار ) زمانی که بيش از هفت سـال نداشـت مورد سـؤ اسـتـفاده جنسی از طرف شـوهر خاله اش قرار گـرفـت. وی به خاله اش شـکايت برد ولی او کاری را در اين زمينه انجام نداد. او به فرار از خانه دسـت زد و نزد فرد متـنفـذ روحانی پناه برد. اما سـيبونگليی بار ديگر مورد تجاوز اين مرد قرار گرفت و در نتيجه تماس هـای تحميلی پيهم او در جنوری 2000 مصاب به يک بيماری واگير گرديد.

قسمت 7: خشونت و حق تداوم نسل
 زير عنوان، حق تداوم نسـل و مناسـبات زن و شـوهری براسـاس گزارش های سـازمان بهداشـت جهانی و سـاير سـازمان های بين المللی، مفاهيمی دارای اهميت بزرگ حقوقی نه تنها برای زنان، بلکه برای تمام خانواده بشـری، مورد بحث قرار می گيرند.

 

صفحاتی از تاریخ
عملیات « ایاکس »
قسـمت پنجم
کرمیت روزولت از عقب جنرال زاهدی رهسـپار گردید و خواسـت او را به جایی انتقال بدهد که به اجرای وظایف رئیس حکومت بپردازد. کرمیت روزولت به جنرال گیلان شـاه، قوماندان قوای هوایی ایران وظیفه داد که تانک ها را احضار کند و منتظر آمدن زاهدی باشـد و امنیت رفت و آمد وی را تأمین نماید
.

 

ن. کاويانی:

ياد بـود از پـنجـميـن سـالـروز شـهـادت اسـکــندر خـتـلانـی؛
شـاعر با احسـاس، خبرنگار جسـور و مترجم توانای تاجيک

اسکندر ختلانی

 اسـکـندر خـتلانی در ۲۱ ميزان (مهرماه)  ۱۳۳۳ خورشـيدی برابر با ۱۳ اکتبر ۱۹۵۴ ميلادی در اسـتان خـتلان جمهوری تاجيکسـتان چشـم به جهان گـشـود. وی دوره آموزشـهاي دبسـتاني و دبـيرسـتاني را در تاجيکسـتان و آموزش عالی را در دانشـکده ادبيات به نام ماکسـيم گورکی در مسـکو به پايان رسـانـيد.

 
 

ما و امريکا
از نخسـتین تماس تا نخسـتین پایگاه
از کتاب افغانسـتان در آتش نفت
نوشـته خواجه بشـیر احمد انصاری

 پس از آنکه روس ها داخل افغانسـتان شـدند برژنسکی به پاکسـتان رفت و همراه با فرماندهان نظامی و سـازمان ( آی. اس. آی. ) از کمپ های مهاجرین دیدن نمود. از این دیدار فیلمی در دسـت اسـت که چندی پیش ( سی. ان. ان. ) در یک باز نگری تاریخی افغانسـتان آنرا بار دیگر نشـان داد. برژنسکی در ( موعظهء ) خود برای مجاهدین از رسـالت دینی و تاریخی شـان حرف می زند و سـپس با اشـاره به مناره های مسـاجد به آنها اطمینان میدهد که: " در راه انجام وظیفهء دینی مطمئن باشـید که خداوند با شـما اسـت. "

 

کاروان شـعر و ادب
زیر نظر آرام ارزگانی

 

بشـنو ازنی
داکتر اسـدالله حبیب
به اسـتقبلال از مثنوی جاویدانهء خداوندگار بلخ، حضرت مولانا جلال الدین محمد بلخی
من نَیم نالان شـده در دشـتِ کر              در جهانِ ناله های بی اثر

 

پابلو نرودا سدهء از شـعر و مقامه
می خواهم سـخنم را با شـرح جوانی « نرودا» آغاز کنم. « پابلو نرودا» چون نوجوانی که غرق دنيای عواطف خود اسـت، بی خبر از ديگر کنش ها و واکنش های زمانش يک مسـأله را خوب می داند که وقتی او به گل ها، آدم ها، يا طبيعت به طور کل می نگرد، نگرش او با آنچه ديگران از اين چيز ها در می يابند متفاوت اسـت و چنان متفاوت که اگر او را در ميان مليون ها آدم جسـتجو کنی در می يابی که نرودا با اسـتواری تنه بر افراشـته اسـت.

 

سوابق روابط و مناسبات سياسی افغانستان و پاکستان
محمد اسـمعیل رویت
ــ آیا پاکسـتان در آینده مصمم خواهد شـد تا از مداخلات علیه افغانسـتان دسـت بکشـد؟
 طوریکه معلوم اسـت افغانسـتان و پاکسـتان بطول بیش از هزار کیلومتر دارای مرز مشـترک بوده و ملت های این دو کشـور مسـلمان از نگاه ارتباطات تجارتی، سـیاحتی، اقتصادی، اجتماعی، مذهبی و لسـانی مشـترکاتی دارند، که بخصوص در بیسـت و پنج سـال جنگ های ویران گر چند میلیون مهاجر افغان به پاکسـتان رفته، اقامت اختیار نمودند، که تا هنوز هم در آنجا باقی مانده اند.

 
 

نظريه نسبيت انيشتين راه گشاه يا مشكل ساز
پروفسـور فرهاد قابوسي
برگرفته از هفته نامه کیهان لندن

زمينه وضع نظريه نسـبيت خصوصي اينشـتين كه بعد ها با تقرير نظريه نسـبيت عمومي تكميل شـد. نشـان ميدهد كه مسـئله مورد نظر عمق ووسـعتي بيش ازآن داشـت كه در حدود امكانات و توان علمي اينشـتين بوده باشـد. لذا ان نيمچه حلي هم كه وي براي مسـئله مذكور ارائه داد نتوانسـت به اسـاس مسـئله برسـد و مشـكل اصلي آنرا بگشـايد.

 

دوری از وطن دوری از مردم نیسـت.
گفگوی نشـریه نی با ظفر شـامل آواز خوان جوان و با اسـتعداد کشـور
ازهنرمند میگویم که سـالهای سـال
پیش صدایش و حضورش به محافل خوشی ما رنگ و بوی دیگر میداد، صدای دلنشـینش که از رادیو و تلویزیون کشـور پخش میشـد در سـفر، خانه و محل کار گوشـهای و دیدهء هر شـنونده و بیننده را نوازش میداد...