|
||||||||
|
|
صديق وفا پايان اعتصاب پناهجويان افغان در ناروی و آغاز شکست مفتضحانهء پروتوکولهای سه جانبه در کشورهای اروپائی
1) تهاجم به حقوق پناهنده گی در اوج ناامنی ها درافغانستان در اين اواخر برخی دولت های اروپائی مانند ناروی، هلنــد، دنمارک، بلجيم و آلمان بخاطر فرو نشاندن اعتراضات گستردهء مردم شان و بر حق جلوه دادن حضور نظامی خويش در افغانستان، مسألهء بهبود اوضاع در اين کشور را بهانه قرار داده و تهاجم بی سابقه ای را به تحريک حلقات راست گرای و پناهنده ستيز در اين کشور ها برحقوق و منافع قانونی پناهجويان افغان مبذول داشته و ميدارند. اين در حالی است که نا امنی، بی ثباتی، خشونت و کشتار مردم بيگناه در افغانستان هنوزهم ادامه دارد، دگر انديشان و مخالفين سياسی و ايديالوژيک تحت فشار روز افزون بوده و با بنياد گرايان دست و گريبان اند، مناطقی وسيعی در جنوب و جنوب غرب و بسا نقاط ديگر کشور عملاً تحت کنترول نيرو های جنگی طالبان قرار دارد، عمليات انتحاری بمثابهء شکلی جديدی از مخالفت و جنگجوئی گسترش يافته است، جنايات اعم از آدم ربائی، راهزنی، تجاوز جنسی و قاچاق مواد مخدر به شدت و حدت آن ادامه دارد، در مجموع ميهن ما به صحنهء زور آزمائی ها و برخورد های نظامی سنگين ميان طالبان و نيرو های ائتلاف و دولتی مبدل و به خون و آتش نشسته است. ناظران بين المللی فرياد ميزنند و هشدار ميدهند که با توجه به رويداد های جاری در افغانستان بايد منتظر درگيری های وسيع تر و جنگهای چريکی تازه ای بود. همه و همه بيانگر آنست که دولت و نيروهای ائتلاف بين المللی در تأمين امنيت ناکام و حتا به نوعی شکست مؤاجه اند، از جانبی هم ناظران حقوق بشر در گزارشهای پيهم شان گفته اند؛ که شرايط امنيتی در افغانستان به شکل قابل توجهی روبه خرابی است و قتل های سياسی، تظاهرات خونين، ربودن امدادگران خارجی، حمله به کارکنان دفاتر امدادرسان و نبردهای مسلحانه شورشيان، کماکان و بيشتر از پيش ادامه دارد. بر مبنای گزارش مجلهء " صلح و سياست خارجی " منتشرهء واشنگتن در بين ده کشوری که در صدر نا امن ترين و بی ثبات ترين کشورها قرار دارند، عراق مقام چارم، رتبه ای که درسال 2005 داشت و افغانستان با يک رتبه صعود از مقام يازدهم، مقام دهم را دارد، افغانستان در اين لست پس از پاکستان کشوری که از پشتيبانی بيدريغ مالی و سـياسی امريکا برخوردار است، قراردارد، کشور ديگری که در زمرهء ده کشور اول نا امن و بی ثبات مقام دارد، همانا هايتی است، هايتی کشوری است که توسط نيروهای امريکائی اشغال و کنترول ميشود. در پهلوی نا امنی مشهود افغانستان که نياز به توضيح بيشتر ندارد، مسألهء ديگر عبارت از کاهش شديد شمار پناهجويان در اروپا و به موازات آن تقليل سنگينی بار پناهنده گان بدوش کشور های اروپائی است، طبق آمارهای که کميساری ملل متحد در امور پناهنده گان انتشار داده است، درسال 2005 شمار متقاضيان پناهنده گی در اروپا به شدت کاهش يافته و به پائين ترين سطح خود در بيست سال اخير رسيده است، اين بنياد منحيث يکی از مدافعين حقوق پناهنده گی نگران است که سختگری ها در قوانين پناهنده گی باعث شده است که افراد واقعاً تحت تعقيب سياسی و عقيدتی از اين حق محروم بمانند، اين نهاد تصريح ميدارد که در 25 کشور اروپائی شمار پناهجويان از سال 1998 به پائين ترين حد خود رسيده است، در سايرکشور های صنعتی نيز وضع به همين منوال است. به عقيدهء آگاهان امور و تائيد کميساری های ملل متحد پايان گرفتن درگيری های منطقه ای تنها دليل کاهش شمار پناهجويان نيست، بلکه سختگيری های قوانين پذيرش پناهنده گی در اروپا و ساير کشور های صنعتی موجب آن گرديده است، تا افراد واجد شرايط پذيرش و دريافت حق پناهنده گی ازاين حق محروم گردانيده شوند. برخلاف تصور شماری از سياست گذاران در کشورهـای صنعتی، بيشترين تعداد پناهنده گان در کشور های در حال توسعه ماوا گرفته اند، مانند: تانزانيا، پاکستان، ايران و غيره...
2) کمپاين مشترک بخاطر بازگرانيدن پناهنده گان افغان از اروپا: کميساری های ملل متحد که ظاهراً در زمرهء حاميان حقوق پناهنده گی محسوب ميشود، تحت تاثير عوامل سياسی و توصيه های سفارش شده در همدستی با دولت افغانستان و برخی زمامداران کشور های اروپائی که آنها هم منافع شان را بر مصالح پناهنـده پذيری که يک تعهد اخلاقی است ترجيع داده و کمپاين مشترکی را به راه مي اندازند، اين کمپاين که ازسال 2004 بدين سو ادامه دارد، طی آن فيصله ها، پروتوکول ها و مقاوله هائی سه جانبه ميان مراجع مسئول ياد شده در فاصله های زمانی متفاوت عقد و امضاء ميشود که مفاد عمدهء آن بازگردانيدن پناهجويان افغان تحت بهانهء " امن بودن افغانستان" و اضافه برآن عدم دريافت حق پناهنده گی از جانب کشور های اروپائی ميباشد، قرار معلوم چنين پروتوکول ها در کشورهای هلند، بلجيم،آلمان، دنمارک، ناروی و ممکن بسا کشورهای ديگر اروپائی عقد شده باشد. مسأله اخراج پناهنجويان افغان از ناروی نيز بر مفاد همين پُروتوکول استوار بود، که در اثر مقاومت و شهامت بي نظير پناهنده گان افغان در اين کشور و راه اندازی اعتصابات گسترده درهم شکست و الگوئی برای سايرکشور های اروپائی شد، که روی اين رويداد و جوانب آن ذيلاً بصورت فشرده ميپردازم.
3) وضعيت پناهجويان افغان در ناروی: در ناروی از سال 2001 بدينطرف حدود 6000 افغان بسر ميبرد، که به تعداد 200 تن آن به دليل رد شدن درخواست پناهنده گی شان مشمول طرح بازگردانيدن اجباری به افغانستان ميباشند، براساس قرارداد سه جانبه ای که ازآن در سطح اروپا تذکار يافت و همين پروتوکول ميان دولت های ناروی، افغانستان و نظارت کميساری های سازمان ملل متحد در امور پناهنده گان عقد گرديد، دولت ناروی را وادشت تا متقاضيان رد شده را اخطار دهد که بعداز 26 می 2006 ناروی را ترک کنند. مقامات ناروی هشدار داده بودند که در صورت انقضای اين مهلت، علی الرغم آنکه چنين پناهجويان از دريافت کمک 900 دالری محروم گردانيده خواهند شد، پوليس ناروی صلاحيت خواهد داشت تا آنان را به زور جمع آوری و بصورت اجباری به افغانستان باز گرداند.
4) راه اندازی اعتراضات قانونی و مسالمت آميز وسيلهء مؤثر: نافرمانی های مدنی شامل راه اندازی اعتراضات، تظاهرات، راه پيمائی ها، اعتصابات يا تحصن ها و جلب توجهء سازمان ها و ارگانهای مدافع حقوق بشر و حامی پناهنده گان يکی از وسايل مؤثر و در عين حال قانونيی است که بدسترس پناهجويان قرار دارد. پناهجويان افغان در ناروی با اعلام تصميم دولت اين کشور مبنی بر ترک خاک ناروی، به تهديد ها و تشويق های ايشان توجه نکرده، بلکه صفوف خويش را فشرده ساخته و دست به اقدامات و تلاشهايی زدند که سبب انسجام آنها گرديد. بعد از تاريخ 26 می تا 20 جون 2006 که 26 روز را در برگرفت، نخست 23 تن و بعداً تا 100 تن پناهجوی افغان در پارک مجاور کليسای مرکزی ( اوسلو- ناروی ) دست به اعتصاب و نافرمانی زدند.
5) همبسته گی و جلب توجه سازمانهای حامی پناهنده: نخست سازمانهای ضد راسيستی، راهپيمائی و همايش بزرگی را به حمايت از خواسته های پناهجويان افغان در اسلو برگذار کردند، همچنان گروهی از هنر مندان ناروئی و بنگله ديشی، کنسرت مشترکی را در محل تحصن پناهجويان برگذار نمودند، به ادامه يک گروه بين المللی هنرمندان تياتر، از يکی از نقاط دور دست ناروی به اسلو آمده و نمايشی را به حمايت از پناهجويان افغان اجرا نمودند، برعلاوه شمار زياد از مردم و ساکنان ناروی و توريستهای بين المللی به حمايت از پناهجويان افغان در پايان طوماری که از جانب پناهجويان سازمان يافته بود، امضاء گذاشته و همبسته گی خود را ابراز داشتند. به همين سلسله بسياری از نهادهای وابسته به افغانها نيزمانند: اتحاديه انجمنهای افغانها در هلند، انجمن افغانها در سويدن، فارو، فافون و سايرچنين سازمانها طی اعلاميه هايی همبسته گی شانرا با اين اقدام ابراز داشتند. سازمان دهنده گان اعتصاب که يک اعلاميهء بنام کميتهء همآهنگی صادر نمودند، توانستند با کار سازمان يافته مسألهء پناهجويان افغان در ناروی را به عنوان يک جريان روز در مطبوعات، رسانه ها و افکارعمومی آن کشور مطرح سازند.
6) پايان پيروزمند اعتصاب پناهجويان افغان در ناروی: با فشار روز افزون اعتصاب کننده ها، همبسته گی ها و همزمان وخيم تر شدن اوضاع امنيتی در افغانستان، نماينده گی کميساری ملل متحد در امور پناهنده گان علی الرغم آنکه چگونگی عقد پروتوکول سه جانبه را نظارت و در آن اشتراک داشت، رسماً طی هشداری به دولت ناروی اعلام کرد که؛ به دليل افزايش نا امنی ها در افغانستان، از اخراج پناهجويان افغان از ناروی خود داری کنند، اين موضع کميساريا، موجب تغيير در واکنش های قبلی دولت ناروی در قبال پناهجويان گرديد. از نگاه حقوقی و متن پُروتوکول چون يکطرف عقد کننده از تداوم پُروتوکول بنابر دلايل مؤجه و عينی انصراف ورزيد، مبرهن است که اين پُروتوکول و همچنان پُروتوکولهای مشابه در ساير کشورهای اروپائی ماهيت اجرائی خود را از دست داده و بايد بر تجديد نظر و انصراف کلی آن تاکيد صورت گيرد، هر چند چنين زمينه ای کاملاً فراهم گرديده است، اما لغو نهائی چنين پُروتوکولها و معاهدات ضد کنوانسيون ژنيو و ضد منافع قانونی و حقوقی پناهنده گان افغان باز هم مستلزم مبارزه و کار و فعاليت همبسته و متحدانه پناهنده گان افغان در سرتاسر اروپا ميباشد. دراين اواخر همزمان با روند اعتصاب پناهجويان افغان در ناروی اتحاديهء انجمنهای افغانها در هلند با درک نيازمندی اتحاد و همبسته گی نهادهای حامی پناهنده گان طرح فراخوان خويش را به آگاهی همه گان رسانيد. اميد بُرده ميشود، که اين فراخوان نخست موجب اتحاد و همبسته گی گردد و از جانبی هم بتواند ماهيت چنين فيصله های دور از واقعيت را برملا سازد. در اثر تلاش گستردهء پناهجويان افغان در ناروی،عقب نشينی کميساريای ملل متحد و فشار گروه های مدافع حقوق بشر، دولت ناروی ناگزير شد به خواست برحق اعتصاب کننده گان تن دهد و بالاخره مسولين امور اعلام کردند، که باز گردانيدن اجباری آن دسته از پناهجويان را که از خارج کابل هستند توقف ميدهد و همچنان دوسيه های اين افراد را بار ديگر به جريان انداخته، مورد بررسی حقوقی قرار دهند، همچنان پناهجويانی را که سکونت پيشين شان کابل است، در صورتی باز گردانند، که کميساری ملل متحد در برگشت آنان مُهر تائيد بگذارد، اين در حالی است که کميساری ملل متحد در آغاز تغييرموضع خود اظهار داشته است که اوضاع امنيتی افغانستان برای برگردانيدن پناهجويان مساعد نيست، اين امر می رساند که پناهجويان افغان در ناروی به اهداف شان نايل آمدند و شکست طلسم پُروتوکولهای خود ساخته و خود بافته به پايان خود نزديک شده است.# با استفاده از منابع خبری انترنيتی
|
|
||||||
