شماره ششم سال چهارم جدی 1385 / دسامبر 2006

 

 

 

 

 

 

 

 

 

گزارش از عرس مولانا در هلند

عرس مولا نا، در هالند
دستگیر نایل
با شـنیدن خبر هایی از رادیو ها و تلویزیون های جهانی، دایر بر اینکه سـال دوهزار و هفتم را یونسـکو،« سازمان فرهنگی ملل متحد »، سـال مولانا جلال الدين محمد بلخی نام میگذارد، و کشـور هایی هم حاضر شـده اند جوایز ادبی بنام مولا نا بگذارند. یونسـکو، سـال 1973 را هم، سـال مولانا اعلام کرده بود که در چند کشـور از جمله ترکیه و ایران از آن تجلیل بعمل آمد. و رسـاله ها و کتابهای زیادی نوشته و چاپ گردید. در سال دوهزارم، نیز یونسـکو، بزرگترین چهره های سـیاسی و ادبی جهان طی هزارهء دوم را نشـر کرد که مولانا، در صدر آن فهرسـت بود. و اکنون سـال دوهزار و هفتم اسـت که یونسـکو این تصمیم را گرفته اسـت.

 

بحثی در بارهء بود و نبود فیودالیزم در منطقهء ما
دکتر اکرم عثمان
علاوه بر آنچه گفتیم فئودالیزم ایران و اروپا در نکات زیرین با یکدیگر تفاوت داشـتند:
1 ـ بهرهء مالکانه و خراج غالباً نقدی و جنسی و ندرتاً بصورت بیگاری اسـت که در دوران معینی از فئودالیزم غربی شـکل عمدهء بهرهء مالکانه اسـت (
corvee ) . فقط در دوران اخیر تکامل فیودالیزم غربی اسـت که بهره های جنسی و سـپس نقدی مرسـوم می گرد
د.

 

د سولې هيله
سر محقق عبدالله بختاني خدمتګار
د افغانستان د علومو اکادمۍ مشر علمي غړی
د سـولې لپاره د افغاني مدني ټولنو د مجتمع او نورو وګړنيو ټولنو له خوا، د غبرګولي 30 مه نيته ( دسولې ورځ ) ونومول شوه . مبارک دې وي! پرون په دې مناسبت د نمانخنې مراسم په ټول افغانستان کښې تر سره شوه. په حرکت کښې دې يې برکت وي!

 

چاپ پانزدهم کتاب حلاّج - پس از سـال ها تأخیر و انتظار ـ اخیراً منتشـر شـده اسـت.
 حــلاّج: از تصوّف تا طغیان
علی میرفطروس
( بخش اول )
 *  درک تاریخ، درکِ چشـم اندازهای آینده نیز هسـت، چرا که آینده، بر آیندِ ناگزیر ِ گذشته و حال است.
* تصوّف هر چند که در آب و هوای عربی – اسـلامی متولّد شـد، امّا به علّت علاقة اعراب به زندگی عملی ( روزمرّه ) در آنجا رشـد نکرد بلکه در دامان اندیشـه و تفکّر ایرانی پرورش یافت... غلبه و تفوّق فرهنگ غیر اسـلامی: مانند وجود رقص، سـماع، موسـیقی، مفهوم سـروش ( هاتف ) و کوه قاف ( البرز کوه )، خرابات (خور = خورشـید آباد ) و اعتقاد به « وحدت وجود »، حضور و حاکمیت جنبهء ایرانی و  ضد اسـلامی تصوّف را بخوبی نشـان می دهند.

 

رجال و رويداد های تاريخی افغانستان
نوشـته احمد علی کهـزاد

در تجسس خط سـرحدی
انگلیس ها در حوالی وسـط قرن 19 بالاخره نفوذ اسـتعماری خویش را به آب رود سـند رسـانیدند، ولی از روز وصول به اینجا به مسـئله بسـیار مهم و مشکلی مواجه گردیدند که عبارت از پیدا کردن خط سـرحدی اسـت. با اینکه در ظرف یک قرن سـیاسـیون و نظامیان و متفکرین ایشـان در اثر تلقینات مکاتب مختلف سـیاسی به اقدامات متنوعی متشبث شـده و معاهدات تحمیلی رنگ رنگی به میان آوردند، معذالک همه و از همه بیشـتر خود شـان خوبتر میدانند و معترف اند که قضایای علاقه های سـرحدی هند و افغان حل نشـده، بلکه در نتیجه عکس العمل همه اشـتباهات آنها موضوع پشـتونسـتان و اسـتقلال آن به میان آمد و تا این علاقه اسـتقلال خود را احراز نکند، آرامش واقعی در این گوشـهء شـرق به میان نخواهـد آمد.

 

 آيا او را ديده ايد؟ 
انتشـارات عفو بین المللی بخش هلند
بخش چهاردهم
برگرداننده: ج. پلوشه
داوری
و
عدم کيفرخواهی
عدم کيفرخواهی، يک واژه معمول برای " کـنار گذاشـتن دادخواهی در برابر نقض‌کـنندگان حقوق بشـر " اسـت. بيشـترين اعمال خشـونت‌آميز در برابر زنان، هيچ‌گاه مورد تحقيق قرار نگرفته و عاملين آن جنايت خويش را با آگاهی از اينکه هيچ ‌گاه مورد پيگرد و داوری قرار نخواهند گرفت، هيچ زندانی در انتظار شـان نيسـت، از ايـنرو با " مصؤنيت " انجام می‌دهند. زمانی که خشـونت در ميان چهار ديوار خانه روی ‌می‌دهد، تـثبيت مجريان خشـونت دشـوار و پيچيده می‌شـود. زيرا در اين حالات خانواده، جامعه و دولت همه در موضوع درگير اند.

 

گفت و شـنود اختصاصی فضل الر حیم رحیم خبر نگار آزاد با عتیق شـاهد چهرهء برجسـته در عرصهء هنر کارتون در شـمار انگشـت شـمار از کارتونیسـت های کشـور ما.
 عتیق شـاهد چهرهء برجسـته در عرصهء هنر کارتون
عتیق شـاهد سـال 1955 عسـیوی در شـهر كابل دیده به جهان گشـوده تحصیلات متوسـطه را در ليسـه غازي و ادامه تحصيلاتش را در پوهنحي اقتصاد پوهنتون كابل تمام كرده و در رشـتهء دیزاین مینیاتور تحت رهنمايي اسـتاد بزرگوار مرحوم روحاني در كورس غلام محمد ميمنه گي اسـاسـات رشـتهء دیزاین مینیاتور را فرا گرفته اسـت. من با محترم عتیق شـاهد مصاحبهء اختصاصی انجام داده ام که توجه صاحب دل خوانده را به آن معطوف میدارم:

 

بسـته شـدن و انتقال میوزیم افغانسـتان در سـویس
و اسـترداد آثار باسـتانی به وطن
گزارشی از دکتر سـلا مت شـیفته آلمان
از جریان سـنگ تهداب گذاری نخسـتین و مهم ترین موزیم افغانسـتان در خارج از وطن در شـمارهء 370 مورخ 24 می 1999 عیسـوی  در جریدهء امید نگاشـته بودم. هدف اصلی تهداب گذاری این میوزیم وقایه و اسـترداد آثار مهم باسـتانی در موقع مسـاعد به افغانسـتان بود. آقای بوخرر که از سـالیانی دیری علاقهء خاصی به میهن ما داشـته اسـت در سـال 1975 عیسـوی در بوبندروف نزدیک شـهر بازل

 

نامه اعتراضی
رادیو پیام زن در بیرون مرز ( سویدن )
پاسخی برای ناکامی و نادانی دسـتگاه حاکمیت فاقد برنامه و مدیریت در افغانسـتان
بنام آفریدگار آزادی و آزادگی در پی تحولات اخیر جامعهء نورسـته ما از چنگ خیالات خام ( افراطی گری به شیوهء طالبانی ) بشـیوه ی برخی از زعمای تاریک اندیش و جبروت اسـلامی که اینک باز در جوی گدشـته آب میریزند، نگرانی هایی به وجود آمده اسـت.

 

کاروان شـعر و ادب
اشعاری از پرتو نادری، حمید برنا، اسماعیل بلخی حمیرا نگهت دستگیر زاده و فرشته حضرتی

 

من هم گریه کردم *
 محمد نبی عظیمی
نمی دانم چرا دلم تنگ اسـت. هرچه می کنم دلمشغولیی نمی یابم. در تلویزیون مطلب جالبی نیسـت، خبرهای امروز وطن را تا کنون بارها نشر کرده اند: - یک حملهء انتحاری دیگر در قندهار و به خاک و خون خفتن چند بی گناه دیگر. ادامه مبارزه سارنوال جدید با فساد اداری و مسدود شدن شاهراه سالنگ. خوب شد که همین دیروز پریروز از کابل برگشته بودم ، ور نه باید در آپارتمان سرد و بدون برق خود در کابل شب ها تا صبح چاقو دسته می کردم. از جایم بر می خیزم، از پنجره به بیرون نگاه می کن
م.

 

تاريخ سخن ميگويد:
چگونه آمريكا
شكار افراطيون شد؟
تهيه، تدوين و پژوهش  )راد مرد )
 سر كــــــوهي بلند آمد سـحر باد    ز توفاني كه مي آمــــد خبر داد
نهـــال باغ ما از
ريشــــه لرزيد
        به خاك افتــاد و مرغ ازچهچه افتاد

 

معرفی مختصر یک عده از مبارزین شـاخص مردم هزاره در جنبیش های ضد اسـتبدادی و ضد اسـتعماری
 محمد عوض نبی زاده
1 ـ سید احمد شاه نور مبارز بی باک و دلیر
 سید احمد شاه نور فرزند محمد میر وپدر کلانش شاه نور نام داشت وی از قر یه حصار قول خویش ولسوالی
بهسود ولایت وردک بود. محمد میر پدر سید احمد مدتی در قر یه خاکریز ولسوالی سرخ پارسای ولایت پروان زیست مینمود. سید احمد که بعضی اوقات پولداران را آزار میدادند واز آنها پول بدست میآوردن
د.

 

 بیائید شطرنج باموزیم
 سیستم تدویر مسابقات شطرنج به اساس ریتنگ
 ریتنگ چه است؟
انجینیرمحمد اسماعیل جمشیدی حکم بین المللی شطرنج
ریتنگ مجموعهء ازمعیار طرز دید و قدرت پیشبینی و سنجش مغز شطرنج باز است که ابتدای آن از
1250 شروع و ریکورد جهانی آن توسط گاری کسپاروف قهرمان چندین مرتبه ای شطرنج جهان قائم گردید که تا کنون به 2812 رسیده اسـت، بطوری که بزرگترین کمپیوتر جهان تا کنون نتوانسته است مانند گاری کسپاروف در ظرف یک ثانیه 100.000چال را پیشبینی نماید.

 

نقدی بر؛  
قانون اساسی افغانستان
 
 فريد نظری
قانون اسـاسی جديد افغانسـتان که در لويه جرگهء قوس 1382 برابر با دسـامبر 2003 هنگام رياسـت جمهوری آقای حامد کرزی به تصويب رسـيد بمثابهء سـند سـياسی و حقوقی کشـور بائيسـت از کاسـتی ها و کمبودی ها مبرا مي بود و در آن مسـايل اسـاسی چون مسـئلهء قدرت، اصـول و طرز تشـکيل قدرت دولتی، رابطه بين دولت، فرد و جامعه همچنان شـيوه هـا و عملکرد دولت، حدود و صلاحيت شـاخه های مختلف دولت بصورت همه جانبه تسـجيل و تعميم مي يافت،

 

گزارش:
سـمينار علمی و عملی پيرامون
دشـواري های خانواده گی افغانها در هلند
بروز شـنبه 18 نوامبر 2006 يک سـمينار علمی و پراتيک به ابتکار اتحـاديه انجمنهای افغان ها در هلند و تشـريک مسـاعی انجمن زند سـتاد در يکی از سالن های شـهر زندام داير گرديد. اين يکی از اجتماعات علمی و عمـلی بود که دشـواری اصلی افغانها و بيرون رفت از آنرا مورد کنگاش قراداد، دعوت شـونده گان سـمينار که شـامل شـماری از دانشـمندان و کارشـناسـان هلندی و افغانی و جمع کثيری از خانواده های افغان مقيم هلند بودند سـاعت 10 قبل از ظهر وارد سالن شده و حين نوشـيدن چای و قهوه با يکديگر معرفی شـدند که اين خود زمينه خوب در جهت ايجاد تماسـهای سـالم کاری ميان افغانها و هلندی ها محسـوب ميشـد.